Mahir Cavadov: «Laçın Cavadov şəhid olub»

Mahir Cavadov: “Xalqımı İsa Qəmbəri və onun ətrafını baykot etməyə çağırıram”
Şəkilaltı söz: Azərbaycanın bugünkü acınacaqlı vəziyyəti deyir ki, o vaxtlar mən haqlı idim, Rövşən Cavadov yox

Avstriyada mühacir həyatı yaşayan Mahir Cavadovla müsahibəmizdə bu günkü həyatımızın ən ağır məqamlarına toxunmuşuq. Nəzərnizə çatdıraq ki müsahibəni elektron poçt vasitəsilə almışıq. Müsahibədə çoxlu mübahisə doğuran məqamlar var. Ancaq biz onlara toxunmadıq. Çünki bu, Mahir Cavadovun fikirləridir. Onunla mübahisə etmək istəyənlərə də yer ayırmağa hazırıq. Səhifədə gördüyünüz şəkli isə məhz Mahir Cavadovun istəyi ilə verdik.

– Hazırda harada yşayırsınız və nə işlə məşğulsunuz?
– Avstriyanın Zalzburg şəhərində yaşyıram. Bura gəldiyim ilk günlərdən əsas iki işlə məşğul oluram. Bunlardan birincisi Vətənimə təhlükəsiz qayıtmaq və Azərbaycanda hazırkı iqtidar rejiminə qarşı mübarizə yollarını aramaqdan ibarətdir. İkinci işim isə mühacirət etmiş soydaşlarımıza yardım göstərməkdir. Hazırda Norveçdən siyasi-sığınacaq istəmiş soydaşımız Hacalı Salayevin işləri, yəni yerləşməsi ilə məşğulam. O, Azərbaycandakı real siyasi problemlərini Norveç rəsmlərinə çatdıra bilmədiyindən hələ də sığıncaq ala bilməyib.
– Avstryiyada Azərbaycanı xatırladan hansı oxşarlıqlar var?
– Burada Azərbaycanı mənə daha çox dağlar xatırladır. Bu dağlar bizim Laçın, Qarabağ dağlarına çox bənzəyir. Əsasən də dağlar qoynundakı talalar.
– Tez-tezmi yaşadığınız ölkə ilə Vətənimizi müqayisə edirsiniz?
– Əlbəttə ki, Avstriyanı Azərbaycanla hər sahədə müqayisə edirəm. Müqayisə zamanı Avstriyanın Azərbaycandan fərqli olaraq, təbii sərvətlər baxımından kasıb bir ərazidə yerləşdiyini görürəm. Buna baxmayaraq, Avstriya varlı ölkədir, Azərbycan isə kasıb. Bunu isə  Azərbaycandan fərqli olaraq Avstriyada düzgün siyasi sistemin olması ilə izah edə bilərəm.
– Bu gün də Azərbycandan qaçmaq istəyənlər çoxdur. Burada fikirləşirlər ki, Azərbaycandan çıxıb xarici ölkələrə üz tutan kimi bütün problemlər yox olacaq. Qarşıda isə səni xoşbəxt, firavan həyat qarşılaycaq. Bu fikirdə olan soydaşlarımıza məsləhətiniz nədir?
– Əvvəlcə deyim ki, Azərbycanda 5 problemlə üzləşən insan xarici ölkədə 50 problemlə üzləşəcək. Çünki burada hər gələnə dərhal sərbəstlik verilmir. Yaxşı halda o, ən azı 3 il ümumi düşərgədə yaşamalıdır. Burda elələri var ki, 5-6 ildir qaçqınlar düşərgəsində qalmaqdadır və onların bu çətin yaşayışının sonu görünmür. Təcrübə göstərir ki, Azərbaycanda problemlərdən qaçanlar burada nəinki rahatlıq tapacaqlar, üstəlik öz milli mənəviyyatlarını da itirəcəklər. Xaricə qaçanlardan daha çox Vətəndə qalıb çətinliklərlə, hakimiyyətə qarşı mübarizə aparanların gələcəyi şanslıdır.
– Bəs elə isə Siz özünüz niyə Azərbycanda qalıb hakmiyyətlə mübarizə aparmadınız?
– 1995-ci il mart hadisələrindən sonra mən Avstriyaya siyasi sığınacaq almaq məqsədi ilə deyil, burada oxuyan yeganə oğlum Maqsudla görüşmək üçün gizli və başqa adla gəlmişdim. Çünki məni öldürmək məqsədilə İnterpolda rəsmi şəkildə axtarırdılar. Muzdlu qatillərin köməyi ilə qeyri-rəsmi şəkildə təqib olunurdum. Oğlumla görüşüb mübarizə aparmaq məqsədilə geri qayıtmaq istəyirdim. Ancaq Avstriya polisi məni tanıyıb əhatəyə aldığı üçün bunu edə bilmədim. Məcbur olub burada siyasi sığınacaq istədim. Əks halda, Avstriyaya qeyri-qanuni gəldiyim üçün həbs edilib Azərbaycan iqtidarına təhvil verilə bilərdim.
– 1994-cü ilin oktyabr hadisələrinin prezident iqamətgahı qarşısında mərhum R.Cavadovun barışıq sonluqlu çıxışından sonra 1995-ci ilin martında qətiyyət göstərilməməsinin səbəbini necə izah edə bilərsiniz?
– Əfsuslar olsun ki, Azərbaycanda bizimlə bağlı 1994-1995-ci il hadisələri, sadəcə, “ağ-qara” deyil. O hadisələrin arxasında bir çox amillər dayanırdı. Onları saysam, bu yazı müsahibə çərçivəsindən kənara çıxacaq. Ona görə də aşağıdakı faktlarla kifayətlənirəm.
O zamanlar əgər yadınızdadırsa, “tərafdar” anlayışından kənar bizim çağrışımıza ancaq 2 min insan, Əliyevlərin səsinə isə 8 milyonluq Azərbaycan xalqı cavab verirdi. Bu məqamları o vaxt evdə oturanlara da aid edirəm. Yəni Rövşən Cavadov o vaxtlar Əliyevlərlə barışmamamışdı, xalqımızın o vaxtkı səhv qərarı ilə razılşmağa məcbur olmuşdu. Çünki əks halda, işin qaydasına görə, Rövşən Cavadov o vaxtlar Əliyevləri məğlub etmək üçün əvvəl onları dəstəkləyən əksəriyyəti əzməli idi. O cür vəziyyətdə gərək “kim bizimlə deyil, bizim əleyhimizədir” prinsipini rəhbər tutaraq hərəkət edəsən. Mən buna hazır idim, o, isə yox. Azərbaycanın bu günkü acınacaqlı vəziyyəti deyir ki, o vaxtlar mən haqlı idim, Rövşən Cavadov yox. Ancaq nəzərə alın ki, onda Rövşən mənim mövqeyimlə razılaşsaydı, əzilənlər arasında sizin kimilər, sizin yaxınlarınız da ola bilərdi. Rövşən deyirdi ki, haqlı olmağımızı 8 milyona izah etmək bizim üçün çətindir. Axı bizim qarşı tərəf qədər geniş imkanlarımız yox idi. Rövşən təsəlli tapırdı ki, qarşı tərəf Qarabağımızın azad edilməsində bizə yaxından kömək edəcəkdir. Demək istəyirəm ki, R.Cavadovun 1994-1995-ci il hadisələri zamanı hərəkətləri qətiyyətsizlikdən deyil, qətiyyətdən irəli gələn məqam idi. Yəni Rövşən Cavadov tam anlağlı vəziyyətdə özünü xalqımıza qurban verdi.
– İllər ötdükcə bu hadisələrə münasibətiniz və baxışınız dəyişibmi, peşşman olmamısınış ki?
– Xeyr dəyişmir. Çünki o hadisələrin faktları dəyişə bilməz. Mən R.Cavadovun 1994-cü il oktyabr hadisəsindən əvvəl Azərbaycan mətbuatında çap edilən bəynatlarını nəzərdə tuturam. 27.09.1994-cü il tarixdə ANS vasitəsilə yaydığı bəyanatda deyilirdi ki, Qarabağ müharibəsinə bizim tərəfmizdən cəlb edilən çeçen əsgərlərimiz həbs edilib. Onlara işgəncə verirlər ki, Rövşən Cavadova qarşı ifadə  alınsın. Bu təxribatın qarşısını mən aldığımdan onların həbsi mümkün olmadı. Bunu başa düşən kimi mənim həbsimə qərar verildi. Ancaq bu da alınmadı. Çünki 1994-cü il oktyabırın 1-də məni Respublika Prokurorluğuna çağırıb həbs etmək istədikdə, mən özümü müdafiə edə bildim. Yəni mən R.Cavadovu və OMON-nu müdafiə etdiyim üçün özümü zərbə altına qoymuşam. Həm də mən o cür hərəkət edib onları ictimayyətə tanıtmasaydım, bütün OMON üzvlərinin hamısını gizlicə məhv edəcəkdilər.
– Bəziləri Sizin fəaliyyətinizin zəifləməsinin səbəbini mərhum Laçın Cavadovun qəfil ölümü ilə bağlayır. Doğrudanmı, bu faciə Sizi geri çəkilməyə məcbur etdi, yoxsa başqa səbəblər ortaya çıxdı? Bir sözlə taleyin Cavadovlar ailəsinə bəxş etdiyi bu aqibətlə barışa bildinizmi?
– Laçın Cavadov sağlığında deyirdi ki, əgər ölmək lazım gələrsə, mən ancaq Vətənimiz uğurunda həlak olmaq istərdim. Elə istədiyi kim də oldu. Laçın Cavadov Vətənimiz uğurunda gedən müharibənin ən çətin cəbhəsində, gizli cəbhədə əsgər kimi həlak oldu.  Laçının belə xaincəsinə öldürülməsi ilə nəinki mən, hətta hakimiyyət tərəfdarları da barışa bilmədilər.
– İrandakı fəaliyyətinizdən indiki nə ilə fərqlənir?
–  Avstriyada da İranda olduğu eyni cür siyasi fəaliyyətlə məşğul oluram. Ancaq Avstriya İran kimi Azərbaycanla həmsərhəd olmadığı üçün mətbuat mənim indiki fəaliyyətimi görə bilmir. Ancaq hakimiyyət mənim Avstriyada gördüyüm bütün işləri elə İranda gördüyüm işlər kimi vaxtında hiss edir. Odur ki, keçmiş daxili işlər naziri İsgəndər Həmidovu, Avropada siyasi-sığıncaq almış polkovnik İsa Sadıqovu  mənə qarşı qoymağa çalışırlar.
– Sizin indiki Azərbaycan müxalifətinə münsibətiniz necədir?
– Azərbaycanda müxalifət liderləri adı ilə ortada olanları ancaq iqtidarın demokratik dekorasiyası kimi qiymətləndirirəm. Onların vəzifəsi qəzet səhifələrində iqtidarı çox cəsarətlə tənqid edib, xalqımızı onların təşkil etdiyi saxta siyasi seçkilərdə iştiraka səsləməkdən ibarətdir. Yəni bu, onlardan cəsarət tələb etmir. Çünki müxalifət liderlərinin bu cür fəaliyyəti iqtidara sərf edir.
– Ancaq zamanında Siz də müxalifəti dəstəkləmişdiniz. Musavat Partiyası ilə əməkdaşlıq etmək fikriniz var idi. İndi də bu fikirdəsinizmi?
– Musavat Partiyasının sıravi üzvləri ilə həmişə əməkdaşlıq etmişəm və edirəm. Ancaq Musavatın hazırkı rəhbərliyi ilə əməkdaşlıq etmək fikrində deyiləm.
– Müsavatda hazırkı rəhbərlik elə Sizin də vaxtilə dəstəklədiyiniz rəhbərlikdir axı…
– İndii vəziyyət elədir ki, mən xalqımızı Musavat Partiyasını bu partiyanın rəhbərliyində olanların əsarətindən xilas etməyə çağırıram. Bunun üçün İsa Qəmbəri və onun ətrafını baykot etməyi təklif edirəm.
– Azərbaycan hüquq-mühafizə orqanları dəfələrlə Avstriyanın hüquq-mühfizə orqanlarına Sizin ekstradsiyanız barədə müraciət ediblər. Hətta Avstriyanın baş prokuroru ölkəmizdə səfərdə olarkən bu barədə ona da müraciət edlib. Sizcə, nə vaxtsa onların bu istəyi təmin olunacaqmı?
– Ekstrdisiya məsələsi mənim üçün 1995-ci ildən bəri aktual deyil. Çünki mən məsələnin həm hüquqi, həm də siyasi tərəfini elə o vaxtlar birdəfəlik həll etmişəm. Avstriya Respublikasının qərarının sonunda yazılıb: “Bu qərar sonuncudur və ondan şikayət qəbul edilmir”. Qərarın bu variantı ilə Azərbaycan iqtidarını artıq tanış ediblər. Görünür, Dzerjinskinin bu davamçıları genetik olaraq hüquqi düşüncəyə malik olmadıqlarından Avstriya Prokuroruna bu cür qeyri-etik müraciət ediblər. Bu qərara əsasən mən Avstriya dövlətinin qonağı hesab edilirəm və mənim bu ölkədə toxunulmazlığımdan başqa həm də burada müddətsiz yaşamaq haqqım var. Avstriyada bu qərarı heç kim poza bilməz.
– Azərbaycanda baş verən hadisələri necə, izləyə bilirsinizmi?
– Vətənimizdə baş verən bütün məlum və gizli hadisələrdən xəbər tutmaq imkanındayam. Azərbaycanda baş vermiş və hazırda baş verən, baş verə biləcək hadisələr mənə indi tam aydındır.
– «OMON»-un taleyi ilə maraqlanırsınızmı?
– Həmişə keçmiş «OMON»-un üzvlərinin taleyi ilə maraqlanıram. Amma 1995-ci il mart hadisələrindən sonra onlar mənimlə maraqlanmayıblar. O hadisələr zamanı mənə tabe olub özlərini müdafiə etməyiblər. Görünür, keçmiş «OMON»-çular hələ də anlamayıblar ki, onların taleyi mənim taleyimə bağlıdır. Onlar bu həyatda hər şeyə mən Azərbaycana qayıtdıqdan sonra nail ola biləcəklər. Əks halda onalr indiki ağır durumlarından ömürlərinin axırına qədər çıxa bilməyəcəklər.
– Onların ağır vəziyyətdə olduğunu deyirsiniz. Amma Siz isə, özünüzün də dediyiniz kimi, Avstirayada toxunulmaz və müddətsiz yaşamaq haqqı almısınız…
– Xeyr. Əslində 1995-ci il hadisələrindən sonra Avropada siyasi sığnacaq almağımla onların tam günahsız olduqlarını sübut etdim. Avropa İttifaqının Parlament Assambleyasının «OMON»-çuları siyasi məhbus kimi tanıması da mənim uğurumdur.
– İnsan hər zaman günahlarının bağışlanması üçün dua etməlidir. Siz ibadət edirsinizmi?
– Bəli, ibadət edirəm. İbadət Allahın əmridir. Ancaq o əmri Allah hər kəsə layiq bilmir.


 

Yorum bırakın

Filed under MÜSAHİBƏLƏR

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google fotoğrafı

Google hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s